Arjan Ederveen's 'televisie'

Mislukte parodie op televisie

"Kijkers die ervan houden, zullen waarschijnlijk ernstig geconfronteerd worden met deze bewegende beelden". Deze woorden komen onder de snor van een anchorman vandaan, die gestoken in driedelig grijs, gesitueerd is in een Journaalachtig decor. Zijn blik is nietszeggend, zijn intonatie idem dito. Wie goed kijkt en luistert herkent de persoon van Arjan Ederveen.Meester van de parodie. Ongekroonde koning van de satire.

Wie herinnert zich niet het dolkomische duo Theo & Thea, dat Ederveen vele jaren met succes vormde met Tosca Niterink? Dezelfde vrouw met wie hij later het hilarische doe-het-zelfprogramma ‘Kreatief met kurk’ zou maken, gevolgd door de ‘Koffietijd’-parodie ‘Borreltijd’. Monumentale televisie om nooit te vergeten.Ook solo scoorde Ederveen op televisie. Met de alom geprezen ‘docudrama’-serie ’30 minuten’, met de historische afleveringen ‘Geboren in een verkeerd lichaam’, waarin een Drentse boer tot de ontdekking komt eigenlijk een Afrikaanse bosneger te zijn, en ‘Daarom’, waarin één camera ons uitzicht biedt op een woning in een flat terwijl we kunnen meeluisteren met de familiaire beslommeringen die de inwoonster per telefoon bespreekt. Als je niet zou weten dat achter de hoofdpersonen Arjan Ederveen schuil gaat, zou je de afleveringen aanzien voor echte documentaires.

En nu is er dan het programma ‘Televisie’, het laatste geesteskind van Ederveen dat elke woensdagavond door de VPRO wordt uitgezonden. Wederom een parodie. Waarschijnlijk had Ederveen programma’s als ‘Hart van Nederland’ en ‘RTL Live’ voor ogen toen hij het concept van ‘Televisie’ bedacht.

We zien Ederveen in de rol van nieuwslezer Erwin Evegau filmpjes aankondigen, zogenaamd buiten ‘zijn’ uitzending om bakkeleien met zijn echtgenote en tevens gastvrouw Joke Evegau-Treffers, gespeeld door Cecile Heuer, en interviews afnemen met een gast. Nou ja, interview … Evegau belooft een gesprek over belastingen ("We gaan het hebben over centjes"), om vervolgens doodleuk met de genodigde jeugdherinneringen op te halen. Tevens wordt het interview telkens onderbroken door Joke, die komt vragen of de heren wat willen drinken, en de ‘reportageweduwe’ Tecla Zwart, een rol vertolkt door Beppie Melissen, die bij een deur staat ‘waarachter het zeer gevaarlijk is’. Wat er gevaarlijk is wordt echter niet duidelijk.

Een van de filmpjes gaat over waterstanden. We zien diverse opnames van Sinterklaas, die elk door Evegau worden voorzien van een ‘score’. "Sinterklaas met klein meisje, –1. Sinterklaas met Paul de Leeuw als Zwarte Piet, -2 . Sinterklaas deelnemend aan een teamkamp, +1". En zo gaat het nog even door. Een ander filmpje laat foto’s van ene Willy Fierlaar zien met een bekende Nederlander. "Willy Fierlaar met Danny de Munk. Willy Fierlaar met Peter Faber". Etcetera. Etcetera. Aan het eind van de uitzending, als alle programmamedewerkers en de gast zich vergaard hebben rond de eettafel in de ‘kook’-studio, vraagt Evegau of iemand nog een dankwoord of excuus wil uitspreken. Niemand wil.

Is ‘Televisie’ leuk? Spannend? Vernieuwend? Driewerf nee! Ederveen verzandt in een slap aftreksel van eerdere parodieën (Creatief met kurk, Borreltijd). De grappig bedoelde sketches zijn niet goed uitgewerkt en de ‘chemie’, zoals die er tussen hem en Tosca wel was, is hier ver te zoeken. ‘Televisie’ is mislukte televisie, slechter nog dan de programma’s die Ederveen op de hak lijkt te willen nemen.Ederveen is zonder twijfel één van Nederlands grootste talenten op het gebied van de parodie.In zijn nieuwste poging is hij echter niets meer dan een slappe parodie op zichzelf.Het idee is op zich aardig, maar ondoordacht en slecht uitgewerkt. En dat is jammer, want ‘kijkers die ervan houden (van parodieën dus), zullen waarschijnlijk ernstig geconfronteerd worden met deze bewegende beelden’. U bent gewaarschuwd!